Historia pewnego obrazu

Depresja to niezwykła choroba. Zgadzam się: groźna. Bezwględna. Ale w tej bezwzględności jest bezcenna wartość. Co nie zabije, to wzmocni. Kto przeżyje, ten wie. Wie wszystko…

Gdy po raz pierwszy weszłam do Ważka Caffe, rzucił mi się w oczy portret. Przedstawiał osobę skądinąd mi znaną, a znaną tak blisko, że nie mogłam oderwać oczu. Kiedyś  pewnie miotana niepokojem Boże, skąd znam tę osobę!, pozostałabym w stuporze nieodgadnięcia. Kiedyś w ogóle bym pozostała w stuporze nieodgadnięcia wielu kwestii, nie tylko postaci na obrazie. Ale tamte czasy minęły. Tajemnice, o których szepczą znajomi za plecami, kręcąc głowami z niedowierzaniem: „ślepa, czy co?” – cudownym sposobem się przede mną odsłoniły. 

Depresja to niezwykła choroba. Zgadzam się: groźna. Bezwględna. Ale w tej bezwzględności jest bezcenna wartość. Co nie zabije, to wzmocni. Kto przeżyje, ten wie. Wie wszystko. 

Także patrzę, trach, wiem. Poznaję. 

Ktoś namalował mnie samą. 

Skąd znał? Dlaczego?!

Usiadłam przy stoliku, zamówiłam ciastko, zadałam pytanie kluczowe. Kto jest autorem obrazu? 

– Pewna znajoma malarka – poinformowała mnie niezwykle uprzejma właścicielka kawiarni o imieniu Małgorzata.

I zaraz potem objaśniła w szczegółach, na czym polega sukces smaku pałaszowanej przeze mnie szarlotki. Wszystko na maśle… codziennie świeże… jaja… mąka… – dobiegały mnie słowa, a ja tkwiłam w obrazie po uszy i jak zwykle ignorowałam sprawy kulinarne. 

Są ludzie, którzy ignorują sprawy kulinarne. Nigdy nie zapiszą żadnego przepisu, ich mózg wyłącza skupienie, gdy tylko coś w tej kwestii usłyszą. Sterowane układem autonomicznym decyzje umysłu o odrzuceniu wszelkich tego typu informacji dzieją się bez użycia woli. I choćby nie wiem, jakby się człowiek skupiał – nie zapamięta ani jednej linijki z żadnego przepisu na nic. 

Należę do tych ludzi. 

I żeby nie było. Umiem gotować. Gotuję wyśmienicie. Ale nie pytajcie, jak to robię. Nie mam zielonego pojęcia. Nic na ten temat nie wiem. Ostatnio piekłam ciasteczka. Ewelement świadkiem. Siedziała przy stole, ja zagniatałam ciasto (???!!!), a gdy przyszło włączyć piekarnik, jęłam naciskać jakieś tajemne przyciski (bez skutku), wreszcie nieco już zirytowana odeszłam dwa kroki, uniosłam dłonie, zaklęłam i wykonałam gest w rodzaju „abrakadabra” – po czym piekarnik się włączył. 

Ciasteczka wyszły bajeczne. Dosłownie. 

Wracając do obrazu. Wisi na ścianie i ukazuje mnie światu, a ja nie wiem, skąd, dlaczego, jak. Zbliżam się, przyglądam, patrzę, oczom nie wierzę. Obraz jest podpisany… moim imieniem! 

– Ile za ten obraz?

Małgorzata odpowiada coś w rodzaju: milion pięćset, sto dziewięćset. Wiem, że nie mam takiej sumy. I wiem, że muszę mieć ten obraz. Bo to ja. Bo to MOJE. 

Mijają miesiące. Jak wiecie, odwiedzam „Ważkę” niemal codziennie. Tu są moje książki, tu jest moja dusza. I przychodzi TEN dzień. Ten dzień jest dniem proroczym, zwiastunem nadchodzącego roku. Skąd to wiem? Tak się składa, że właśnie czytam książkę o cywilizacji Majów. I dokładnie tego dnia dowiaduję się o tym dniu. Dziewiętnasty listopada. Dzień proroctwo, wzór na kolejny rok, symbol przyszłości. Wszystko, co się dziś wydarzy, rozpocznie wydarzenia w dwa tysiące dwudziestym!

Zrywam się jak oparzona. Nie mam czasu. Muszę działać, muszę zadbać o przyszłość! Czego bym w niej pragnęła? To oczywiste. W przyszłym roku chcę osiągnąć sukces wydawniczy, chcę…! 

Dziś muszę sprzedać książkę. Nie ma to tamto. MUSZĘ. 

Lecę do Ważki na skrzydłach, z daleka już widzę kogoś w kawiarni. Jakąś babę. Z dzieckiem. Trudno. Wcisnę jej Poradnik dla psychopatów. Nie dam wyboru. I tak jak powiedziałam, nie daję wyboru. Wchodzę wejściem smoka, na bezczela oznajmiam, co następuje:

– Dziś jest święty dzień Majów, dzień proroczy. Muszę sprzedać książkę! 

Kobieta odwraca głowę, przygląda mi się przez moment, po czym odpowiada zgodnie z planem:

– Biorę. Ile?

Kuźwa, życie jest takie proste, myślę i siadam obok niej, obok dzieciaka. Dzieciak grzebie w czekoladzie na gorąco, nieśmiało się uśmiecha. Zna się na Majach. Wszystkie dzieci znają się na Majach. Wszystkie dzieci są „Maya”. 

– A ty, Sylwunia, jak sobie radzisz?- słyszę zatroskany głos Małgorzaty zza zaplecza. – Jak po rozwodzie? Udało ci się jakoś stanąć na nogi?

To nie do mnie! Ludzie, to nie do mnie! Jak powiedział Szaman Mako: w ciemności wszystkie Noemi są czarne. Małgorzata rozmawia z tą kobietą, która nosi moje stare imię. Która… 

Nie na darmo czytam książki. Nie na darmo mi wiedza o dawnych cywilizacjach. Patrzę na kobietę z dzieckiem, zaraz na własny portret. TO ONA. I mówię jej słowami: 

– Biorę. Ile?

A ta wcale nie zdziwiona, bo przecież już dawno temu przeszłyśmy na język Hopi i nic nie musimy sobie tłumaczyć – odpowiada, że nie weźmie ode mnie miliona pięćset, bo wie, że tyle nie mam. I wymieniamy się bez zbędnych ceregieli własnymi talentami. 

Talent to moneta o wielkim nominale. Bezcennym. 

Byłoby super, gdybym teraz mogła wam wyjaśnić, że ona mnie znała wcześniej. Ale tego nie zrobię. Bo ona mnie nie znała. Ona nic o mnie nie widziała. Wiedząc jednocześnie wszystko. 

Skąd wiedziała wszystko? Jakże to proste. A jakże tajemnicze. 

Wracam do domu z obrazem, ona wraca do domu z książką. Ja obraz wieszam na ścianie, ona chce postawić książkę na półkę. Na półce w jej wynajętym mieszkaniu stoi inna książka. W niebieskiej okładce. Coś w tej okładce przykuwa uwagę.

Może znajome imię? 

Artystka bierze książkę, ogląda. Na okładce kobieta dość doskonała wytrzymuje ból siedząc na nożach.

Chwilę później mój telefon dźwięczy. SMS. Od nowej znajomej. 

Zobacz, co mam. Gdy uciekałam z domu, niewiele zdążyłam zabrać. Ale o tej książce pamiętałam…

nemezis.me

Sylwia Mickiewicz Sylwia Kubryńska

Psychopacki

fullsizeoutput_231Jestem redaktorem naczelnym gazety! Ha! Ha! Hahaha!

Już tłumaczę, jak do tego doszło. Najpierw sen. Stoję w kolejce do niemieckiego kasjera (NIEMIECKI KASJER), w kieszeni mam coś pochowane, w zasadzie: kradnę. W Niemczech. Trzeba mieć jaja jak byk, żeby w Niemczech coś zwędzić. A ja proszę. Stoję na bezczela, patrzę w oczy temu niemieckiemu oficerowi geszeftu i przemycam jakieś pierdypały z ichniejszego tysiąca i jeden drobiazgów. 

No, ale, myślę: dobra. Po cholerę mi kraść, zaraz gestapo zawołają i mnie w tym niemieckim więzieniu będą torturować. Dziękuję. Stać mnie. Co ja tam nakradłam? I wyjmuję na ladę coś, co wygląda jak termometr, tylko że pompowany. Pompowany termometr? Ciśnieniomierz? Zawału dostanę? Dobra, dalej. Co wyciągam jeszcze? Tu się zdziwicie: RYZĘ PAPIERU do drukarek. Ryza. Wyjęta z kieszeni. Luz. 

Pierwsza myśl: po cholerę mi ryza papieru? No i GŁOS z góry, TEN głos, wiecie:

– PRZYYYDA CI SIĘ.

Dalej poszło szybko. Ryza papieru do drukarek oznacza potrzeby drukarskie, coś mam drukować, a co innego można drukować na formacie A4, jak nie gazetę? Jakieś urzędowe flaki z olejem, albo… No i powstała dziś Ona, moja pierwsza, jedyna, numer jeden, własna gazeta, którą lecimy pewnie raz na tydzień i w ogóle mam pomysłów MILION. 

Ciekawostka. Jak na rasową artystkę przystało, zrobiłam błąd redaktorski. Czy jakiś tam. W każdym razie: błąd jest z przytupem. W tytule gazety. Jak już wydrukowałam pierwszy nakład i zrobiłam mu zdjęcie, to na tym właśnie zdjęciu ujrzałam siebie w pełnej krasie. Nie napiszę, bo nie chcę wam zabierać zabawy. 

Niemniej: uf! Leżę z kolportażem. 

PS. Miałam pisać o zupełnie czym innym! O tym, że na przeciwko Ważka Cafe jest facet, co ma sklepik z winami, nawet z bezalkoholowymi też. Wpadam do niego czasem, on mi (przed trzynastą!) wina nalewa (bezalkoholowego, hehe) do wysokiego kieliszka i… gadaaamy, gadaaamy o takich na przykład zaskakujących rzeczach, jak sny. Facet, który gada o snach. Zważcie. 

PS2. U niego też będzie kolportowana gazeta. 

PS3. On jeszcze o tym nie wie. Nie mówcie. 

PS4. nemezis.me

 

Jestem zajeBaBana, czyli o wpadce BaBy

Wszystkich, którzy mają niedogodność czytania romansu z piasków Sahary – najmocniej przepraszam. A że przepraszanie nie ma mocy realnego zadośćuczynienia, proponuję konkretną rzecz…

Zważywszy na powszechność kaleczenia języka polskiego, słowotwórstwo w skali globalnej, płynące z telewizorów i radioodbiorników poklejone ze słów angielskich, a może i amerykańskich, kto ich tam wie? – twory, a także różnego rodzaju wtręty tajemne, moja Spółdzielnia Literacka BaBa wyszła przed szereg. I nie to, że specjalnie jakoś, metodycznie, ale przypadkiem, a może raczej: przez nieuwagę. Albo – choć nie wypada mi się tłumaczyć – na skutek pośpiechu, natłoku pracy, brak doświadczenia i znajomości narzędzi, które z racji mojej artystycznej natury są mi od zawsze obce. 

Na przykład program do składu książki. Rzecz o trudności wymiaru kosmicznego. Żeby to opanować, a jednocześnie pilnować spraw księgowych, prawnych, a także terminów, promocji, wysyłki, rodziny i pisania książek – trzeba mieć trzy głowy minimum, z wymaganiem 150 IQ dla każdej. 

STARAM SIĘ! Ale nie zawsze się udaje. Oto właśnie dotarło do mnie, że moja powieść SAMUM została złożona przez wspomniany program tak sprytnie, że po prawej stronie, owszem, jest OK, ale po lewej program postanowił wywinąć numer i poprzenosić wyrazy od tak zwanej czapy. I tak powstała zupełnie nowa definicja stylistycznej formy powieści, której ja jestem prekursorem. 

Wszystkich, którzy z tego powodu mają niedogodność czytania romansu z piasków Sahary – najmocniej przepraszam. A że przepraszanie nie ma mocy realnego zadośćuczynienia, proponuję konkretną rzecz. 

Każdy z was, kto kupił (kupi) u mnie Samum, przy kupnie następnej dowolnej książki otrzyma zupełnie gratis Poradnik dla psychopatów. Wystarczy podać w zamówieniu hasło: „BaBa tkwi w szczegółach”. Będę wiedziała o co chodzi. Jeszcze chusteczkę do okularów dodam. Tym, którzy już złożyli kolejne zamówienie, wrzucam do koperty drugi „Poradnik” w ekstrasie. 

W razie pytań, piszcie. I mam nadzieję, że mi wybaczycie. ZajeBaBana jestem. 

Poradnik dla psychopatów. Jak zrozumieć święta?

Oglądajcie, bawcie się dobrze i roznieście po świecie, na media nie ma co liczyć, bo przecież żadna gazeta newsowa nie jest zainteresowana tym, jak naprawdę wygląda nasz kraj

To jest tak. Siedzimy, jemy, trawimy, jedna godzina, druga godzina, trzecia… Człowiek popada w stupor, odrętwienie, znów stupor na przemian z katatonią. Ciotka Jadźka kłóci się w wujkiem o PiS, z ciotką i wujkiem kłócą się talerze, a matka, jak za starych dobrych, niemowlęcych czasów, pilnuje, żeby nikt nie przestał jeść ani na minutę. Myślisz, że to minie, bo przecież wszystko w życiu mija, ale święta to zjawisko spod wszelkich zasad fizyki wyjęte, jak się zaczynają w listopadzie, tak trwają w nieskończoność. Nieskończone są więc minuty, godziny, zdawało by się: dni – przy stole z bigosem.

Jednak. Ktoś zaczyna się jakoś inaczej poruszać, ktoś inny daje znak jakby poza ramy obrazu rodzinnego się wychylający, jest jakiś ruch powietrza, jakiś wiatr, coś w rodzaju dynamiki, a może raczej: jakaś dynamiki zapowiedź? Może jednak, myślisz, może jednak to się kiedyś skończy, może nawet w tej wieczności, kto wie? Nie należy popadać w zbytni optymizm, ganisz się w myślach, ale nie możesz się przecież powstrzymać. Zaraz więc podejmujesz ten pierwszy zrywik, ten mikro podmuch zmierzający ku wyjściu. Czynisz charakterystyczne ruchy szyjne wskazujące ku drzwiom, łowisz wzrok tych, którzy być może kiedyś cię w życiu rozumieli, co niesie nadzieję na zrozumienie ponowne.

To trwa, ale ewoluuje.

Wreszcie. Widzisz to. Oczom nie wierzysz. Wstają. Mało tego! Ubierają się! Idą w ruch płaszcze i szaliki, wśród głośnych oddechów i pojękiwań wsuwane są zimowe buty. Ktoś za klamkę łapie i już, już, szczęście jest tak blisko…

I wtedy następuje ta chwila, gdy ktoś nieopatrznie zada ostatnie pytanie, ktoś w roztargnieniu rzuci jakąś myśl o pogodzie, a może kot przebiegnie, może czapka z półki spadnie, cokolwiek się wydarzy – nieważne. Ważne jest to, że ten niepozorny, niby nic nie znaczący kamyczek wywołuje lawinę, kaskadę tematów i rozmów, rozmów niekończących się NIGDY, rozmów przeprowadzonych przy klamce. Klamka naciśnięta nie otworzy drzwi, drzwi z naciśniętą klamką nikogo nie wypuszczą. Trwaj chwilo bez końca, wszak dobiegłaś do punktu krytycznego, do gordyjskiej pętli czasu, z którego jak z czarnej dziury – nic się nie wydostanie.

Pewna dziennikarka poprosiła mnie ostatnio, żebym opisała polskie święta w paru zdaniach. Niestety, moje wspomnienia nie wpasowały się w „klimat” i nie zostały opublikowane, bo były zbyt realistyczne jak na newsową gazetę. Dowiedziałam się, że z SZACUNKU do pozostałych wspominających nie można dać ludziom poczytać o kłótni ciotki Jadźki, nie można też wspominać o starej polskiej tradycji „Klamkówki”. Zainspirowało mnie to do nagrania krótkiego filmu, który jest jednocześnie zwiastunem Poradnika dla psychopatów, jakich w naszym kraju nie brakuje.

Oglądajcie, bawcie się dobrze i roznieście po świecie, na media nie ma co liczyć, bo przecież żadna gazeta newsowa nie jest zainteresowana tym, jak naprawdę wygląda nasz kraj.